Kımıl
Musa Anter
'Qimil hatî lo apo bi rafa ye rebeno
Xwar genimî lo apo hiştî ka ye rebeno'

'Diyarbakır'da yayınlanan 'İleri Yurd' adlı gazete, 31 Ağustos tarihli nüshasında Kürtçe bir yazı yayınlanmıştır. (...) 'Kımıl' gibi tabii bir konuyu ele alarak 'Bütün Şark ilerinin asırlardan beri iktidarların su-i zannı altında olduğunu' iddia eden yazarın yazısının sonunda 'Bacıyı Kımıl'dan kurtaracak kardeşlerden' bahsederken neyi kastettiği anlaşılmamıştır.'
Yeni Sabah Gazetesi, 4 Eylül 1959

'Diyarbakır'da çıkan İleri Yurd adlı gazete, Kürtçe bir şiir yayınlamış. (...) ...onları (Kürtleri) Türkçe anlatmağa alıştırmış değiliz. Diyarbakır'daki olay bir sürpriz değildir bence. Yanlış bir tutumun, yanlış bir politikanın kaçınınılmaz bir sonucudur. Bir zamanlar bir Türkçe konuşmak kampanyası vardı. Bu kampanya birden yavaşlayıverdi. Vatandaş istediği dili konuşuyor şimdi Diyarbakır'da Kürtçe şiir yayınlanıyor. (...) Vatandaş Türkçe konuş kampanyasında vatandaşı Türkçe düşünmeğe, Türkçe duymağa yöneltmek amacı vardı.'
Müşerref Hekimoğlu, Akşam Gazetesi, 5 Eyül 1959

'Doğu illerimizin birinin merkezinde çıkan bir gazete anlaşılmaz sebeplerle Kürtçe bir şiiri neşrediyor.'
Cumhuriyet Gazetesi, 6 Eylül 1959

40 yıl önce doğal bir olayı anlatan Kürtçe bir şiir, yukarıdaki örneklerde görüldüğü gibi Türkiye'nin gündemine oturtmuştu. 40 yıl sonra yine o şehirde, Musa Anter'in tek başına sonsuzluğa uğurlandığı o şehirde, Kürtçe okuma kampanyaları düzenleniyor, surların dibine gömülen kelimeler şehrin sokaklarından Zivingê'ye uzanıyor:
Spas Apê Musa!


Baskı Tarihi: 2000
Yayınevi: Avesta Yayınları
80 sayfa
ISBN: 975-7112-72-0

Okur Yorumları

Değerlendirme eklemek için olmanız gerekiyor.

    Bu kitabın dahil oldugu listopediler

    İçerik...

    Okurlar bu kitapları da beğendiler

    Musa Anter (d. 1920; Nusaybin ; ö. 20 Eylül 1992; Diyarbakır), Kürt yazar ve şair.

    Mardin'e bağlı Nusaybin;in Eskimağara köyünde doğdu. İlkokulu Mardin, orta ve liseyi Adana'da okudu. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi;ni bitirdi. Türkiye;nin ilk kadın muhtarı olan annesi Fesla Hanım;a göre doğum tarihi 1917;ydi. 1944;te Abdurrahim Rahmi Zapsu;nun kızı Ayşe Hale ile evlendi. Cüneyt Zapsu;nun halası olan Saint George Avusturya Lisesi mezunu Ayşe Hanım ile evliliğinden 1945;te büyük oğlu Anter Anter, 1948;de kızı Rahşan Anter, 1950;de de küçük oğlu Dicle Anter dünyaya geldi.

    İlk gözaltı öğrencilik yıllarında Dersim isyanı sırasında olur. Mustafa Kemal'in annesi Zübeyde Hanım'a sövdüğü için 45 gün gözaltında kalır. Anter Ağa'nın oğlu olduğu için Mustafa Kemal tarafından affedilir.

    1959 yılında 49'lar ve Devrimci Doğu Kültür Ocakları davalarındna yargılandı. 27 Mayıs darbesi yapıldığında gözaltındaydı. 1959 ve 1970;lerde Devrimci Doğu Kültür Ocakları'na katılımı nedeniyle ve 12 Eylül;de de Kürtçülük propagandası yapmaktan tutuklandı. Tüm yaşamı boyunca toplam 11,5 yıl hapis yattı. 20 Eylül 1992;de kimligi belirsiz şahıs ya da şahıslarca öldürüldü. Eski JİTEM elemanı Abdülkadir Aygan, Anter'in kendisinin de içinde bulunduğu tim tarafından JİTEM için öldürdüğünü söylemektedir. Mezarı, Nusaybin;e bağlı Akarsu köyündedir.

    İstanbul'da yaşadığı sırada, İstanbul;da Kürt öğrenciler perişan olduğunu düşünür. Anter ;Dicle Talebe Yurdu;nu açma girişimi içinde bulunur. Yurdun başkanı Remzi Bucak olacaktır. Bir tüzük yazarlar ve çalışmalara başlarlar. İlkler belirlenir ve herkes bayrak ve silah üzerine yemin eder. Beyaz, kırmızı, yeşil ve kırmızının üzerinde sarı güneş şekli olan bir bayrak da eksik olmaz bu yemin töreninde. Beyaz barışı, kırmızı kan ve ihtilali, yeşil Kürt coğrafyasının bereketini imgeler. Örgütün adı ise ;Kürtleri Kurtarma Cemiyeti; olur. Örgüt tamam ama yayın organı eksiktir ve onu da ;Dicle Kaynağı; olarak oluştururlar.

    Halkın Emek Partisi'nin kurucu üyesidir ve aynı zamanda merkezi İstanbul'da olan Kürt Enstitüsü'nün de başkanlığını yapmıştır.

    Bir çeşit otobiyografi olan 2 ciltlik hatıralarım adlı eseri için kendisi aşağıdaki yorumu yapmıştır: "Denilebilir ki Musa sen kim, bu anılarında geçen zatlar kim Amma bence bu soru yerinde değildir. Çok kere fakir bir adam bir define bulur veya loto-toto'dan para kazanır ve aniden zengin olur. İşte ben de Zıvıng'ın mağaralarından aleme çıkınca o fakir gibi tesadüfen ve de şans mahsülü değerli şahsiyetlerle tanıştım. İşte bu anılarım, bulduğum bu definelerin mahsülüdür."

    Yazdığı yayın organları
    Dicle Kaynağı, Şark Postası, İleri Yurt, Barış Dünyası, Deng, Yeni Ülke, Welat, Rewşen, Tewlo ve en son Özgür Gündem isimli gazeteler ve dergilerdir.

    Bu kitabı paylaş

    En yukarı git